قواعد اجتماعی، امکان مشارکت انسان در زندگی اجتماعی را فراهم می‌آورند. جامعه‌شناسان انتقادی بر ضرورت انتقاد علمی از ساختارهای سرکوبگر تأکید می‌کنند تا از سلطهٔ چنین ساختارهایی بر انسان‌ها پیشگیری کنند و زمینهٔ شکل‌گیری ساختارهای اجتماعی انسان‌تر را فراهم آورند. نظام سیاسی لیبرال دموکراسی، آزادی را مهم‌ترین ارزش اجتماعی می‌داند. در مدل تکثرگرا، تفاوت‌های موجود میان گروه‌های قومی و زبانی حفظ و حتی تشدید می‌گردد. البته در این الگو، هم‌چنان وجود یک ساختار مشترک سیاسی و اقتصادی ضروری دانسته می‌شود؛ که گروه‌های مختلف را به یکدیگر پیوند دهد.