ـ «میرزا آقاخان کرمانی» معتقد بود که مورخان جدید اروپایی با بررسی سیر حوادث و مطالعۀ علل و نتایج رویدادها به قوانینی دست یافته‌اند که آن را «حکمت تاریخی» می‌نامند. ـ «میرزا فتحعلی‌خان آخوندزاده» شیوهٔ تاریخ‌نویسی رضاقلی‌خان هدایت را به دلیل استفادهٔ او از شعر در بیان رویدادها و به کار بردن الفاظ مصنوع ادبی مورد انتقاد قرار داد.