چرا اسماعیلیان علاقۀ فراوانی به علوم مختلف به ویژه فلسفه و کلام داشتند و چه عواملی در تشدید ضعف سیاسی فاطمیان مؤثر بود؟
1 برای تربیت عالمان و داعیان مسلط به تعالیم مذهب اسماعیلیه- روابط خصومت‌آمیز با عباسیان و بحران اقتصادی 
2 برای اینکه مذهب اسماعیلیه از مذاهب عقلگرا بود- روابط خصومت‌آمیز با عباسیان و شروع جنگ‌های صلیبی
3 برای تربیت عالمان و داعیان مسلط به تعالیم مذهب اسماعیلیه- حملات پیاپی سلجوقیان و بحران اقتصادی
4 برای اینکه مذهب اسماعیلیه از مذاهب عقلگرا بود- حملات پیاپی سلجوقیان و شروع جنگ‌های صلیبی