به‌ترتيب بازگشت ايران به اسلام، ... و نظريه پردازان غربی طی قرن بيستم ... را سرنوشت مشترک و حتمی بشريت می‌دانستند. 
1 بازگشت به يک خويشتن صرفاً تاريخی و جغرافيايی كه با انديشه‌های دنيوی غربی تفسير می‌شد، نبود ـ سكولاريسم و دنيوی شدن
2 بازگشت به خويشتن الهی و توحيدی بود ـ ناسيوناليسم و ملی‌گرايی
3 بازگشت به يک خويشتن صرفاً تاريخی و جغرافيايی كه با انديشه‌های دنيوی غربی تفسير می‌شد، بود ـ ناسيوناليسم و ملی‌گرايی
4 بازگشت به خويشتن الهی و توحيدی نبود ـ سكولاريسم و دنيوی شدن